Pored republičkih stipendija koje dodeljuje Ministarstvo prosvete, u obezbeđivanju finansijske podrške za učenike srednjih škola značajnu ulogu imaju i lokalne samouprave, jer pojedini gradovi i opštine raspisuju posebne konkurse za učenike sa svoje teritorije.
Republička stipendija Ministarstva prosvete
Učenici srednjih škola u Republici Srbiji mogu konkurisati za učeničke stipendije koje dodeljuje Ministarstvo prosvete. Posebno je važno znati da pravo na prijavu imaju i učenici iz osetljivih društvenih grupa, za koje se primenjuju afirmativni kriterijumi i posebno opredeljen broj stipendija.
Ove stipendije namenjene su podršci učenicima kojima su zbog životnih, porodičnih, zdravstvenih ili socijalnih okolnosti potrebni dodatna podrška i podsticaj tokom školovanja. Cilj stipendija je da se učenicima olakša nastavak obrazovanja, smanje finansijske prepreke i pruži veća sigurnost porodicama.
U osetljive društvene grupe spadaju, između ostalih, učenici bez roditeljskog staranja, učenici iz jednoroditeljskih porodica, učenici romske nacionalnosti, učenici sa invaliditetom i sa hroničnim bolestima, izbegla i raseljena lica, povratnici po sporazumu o readmisiji, deportovani učenici, kao i učenici čiji su roditelji nestali ili su kidnapovani na teritoriji Kosova i Metohije ili na teritoriji republika bivše SFRJ.
Prijavljivanje najčešće traje tokom septembra svake godine i obavlja se elektronski na portalu ili predajom dokumentacije u školi koju učenik pohađa.
Za učenike iz osetljivih društvenih grupa važno je da, pored redovne konkursne dokumentacije, pripreme i odgovarajući dokaz kojim potvrđuju pripadnost određenoj kategoriji. To može biti rešenje, potvrda, uverenje ili drugi dokument nadležnog organa, u zavisnosti od osnova po kom učenik konkuriše.
Učeničke stipendije isplaćuju se u 10 jednakih mesečnih rata, a za školsku 2025/26. godinu mesečni iznos stipendije bio je, prema zvaničnim navodima, 8.100 dinara. Detaljne uslove konkursa za 2025/26. godinu možete pronaći na sledećem linku. Uslovi konkursa se iz godine u godinu neznatno menjaju, tako da možete očekivati da će biti slični i prilikom prijave u sledećoj konkursnoj godini.
Stipendija je nepovratna, što znači da učenik ne vraća novac ukoliko ispunjava uslove propisane konkursom.
Za tačne uslove, obrasce i rokove uvek je najbolje proveriti aktuelni konkurs Ministarstva prosvete za školsku godinu za koju se učenik prijavljuje, jer se dokumentacija, rokovi i iznosi mogu menjati iz godine u godinu.
Lokalne stipendije za učenike srednjih škola
Pored republičkih učeničkih stipendija koje dodeljuje Ministarstvo prosvete, u Srbiji postoje i stipendije koje raspisuju pojedini gradovi i opštine. Te stipendije nisu dostupne na teritoriji cele Republike Srbije, već su namenjene učenicima koji imaju prebivalište na teritoriji određene lokalne samouprave.
Uslovi se razlikuju od grada do grada. Pojedini konkursi su namenjeni učenicima sa odličnim uspehom i osvojenim nagradama, dok određene lokalne samouprave posebno prepoznaju učenike iz osetljivih društvenih grupa, učenike sa invaliditetom, učenike sa hroničnim bolestima, decu iz višečlanih ili socijalno ugroženih porodica, kao i učenike koji se školuju za deficitarna zanimanja.
Zbog toga je važno da roditelji i učenici, pored konkursa Ministarstva prosvete, redovno proveravaju i sajt svog grada ili opštine, odeljenje za društvene delatnosti, kancelariju za mlade, kao i lokalne fondacije i udruženja. Konkursi se najčešće objavljuju početkom školske godine, ali rokovi, iznosi i potrebna dokumentacija zavise od konkretne lokalne samouprave.
Primeri gradova koji su prethodnih godina dodeljivali stipendije za učenike iz osetljivih društvenih grupa
Grad Užice ima konkurs za gradske stipendije učenicima srednjih škola za školsku 2025/26. godinu. Pravo imaju, između ostalih, nagrađeni učenici, učenici sa najvišom prosečnom ocenom, učenici iz porodica sa troje i više dece, kao i učenici sa intelektualnim teškoćama i invaliditetom. Uslov je prebivalište na teritoriji Užica najmanje pet godina pre objavljivanja konkursa. Konkurse pratite na portalu grada.
Grad Zrenjanin takođe dodeljuje stipendije učenicima srednjih škola i studentima sa prebivalištem na teritoriji grada Zrenjanina. Prema dostupnim informacijama, pravo mogu imati učenici iz socijalno ugroženih porodica, učenici bez roditeljskog staranja, učenici iz jednoroditeljskih porodica, učenici romske nacionalnosti,učenici sa invaliditetom i učenici sa hroničnim bolestima. Konkurse pratite na portalu grada Zrenjanina.
Grad Subotica ima primer lokalnih stipendija za učenike prvih razreda srednjih škola za deficitarna zanatska zanimanja. Za školsku 2025/26. godinu najavljeno je 30 stipendija za učenike prvih razreda srednjih škola deficitarnih zanatskih zanimanja, treći stepen stručne spreme. Konkurse pratite na portalu grada Subotice.
Grad Beograd je ranijih godina raspisivao konkurse za stipendije učenicima srednjih škola i studente. Obavezno se raspitajte u Gradskom centru za socijalni rad u Beogradu na koju školsku stipendiju učenik ima pravo, zato što može biti mnogo veća od nacionalne stipendije i iznositi 50 odsto od minimalne zarade bez poreza i doprinosa ostvarene po zaposlenom u Republici Srbiji u prethodnom mesecu u odnosu na mesec u kome je pokrenut postupak. Uslov za školsku stipendiju često nije previše strog, ako se dete školuje po IOP-u, ukoliko ima određeni prosek i prebivalište na teritoriji grada. Lokacije i kontakte gradskih centara za socijalni rad, u odnosu na to kojoj beogradskoj opštini pripadate, pronađite na sledećem linku.
Stipendije u manjim opštinama
Osim većih gradova, stipendije za srednjoškolce raspisuju i brojne manje opštine u Srbiji. Na primer, lokalne stipendije ili posebne konkurse za učenike srednjih škola imaju ili su imale opštine Beočin, Lapovo, Bajina Bašta, Paraćin, Ivanjica i Lajkovac. Uslovi se razlikuju od opštine do opštine: negde se stipendije dodeljuju odličnim učenicima i nagrađivanim učenicima, negde učenicima iz osetljivih društvenih grupa, učenicima romske nacionalnosti, učenicima sa invaliditetom ili hroničnim bolestima, a negde učenicima koji se školuju za deficitarna zanimanja. Iznosi stipendija su najčešće između 5.000 i 8.000 dinara.
Najvažnije je naglasiti da ne postoji jedna centralna lista svih lokalnih stipendija u Srbiji. Zato roditelji i učenici treba da provere sajt grada ili opštine u kojoj imaju prebivalište, rubrike kao što su „konkursi”, „javni pozivi”, „obrazovanje”, „društvene delatnosti” ili „učeničke stipendije”. Konkursi se najčešće objavljuju na početku školske godine, ali neki gradovi i opštine ih raspisuju i kasnije, tokom jeseni ili zime.
Opština Beočin dodeljivala je stipendije za učenike srednjih škola, a koje se odnose i na učenike sa hendikepom i hroničnim bolestima. Pratite portal opštine Beočin kako biste na vreme saznali da li imate mogućnost da dobijete stipendiju.
Opština Lapovo raspisivala je konkurs na portalu opštine za stipendije učenicima srednjih škola sa teritorije opštine Lapovo, kao i poseban konkurs za učenike srednjih škola sa invaliditetom.
Opština Bajina Bašta nudi stipendije za učenike prvog razreda srednje škole koji su osnovno obrazovanje završili sa prosečnom ocenom 5, kao i učenicima od drugog do četvrtog razreda koji su prethodnu školsku godinu završili sa prosekom najmanje 4,80. Uslov je i da učenici imaju državljanstvo Republike Srbije i prebivalište na teritoriji opštine Bajina Bašta najmanje dve godine pre objavljivanja konkursa. Konkurs se ne odnosi konkretno na osobe sa invaliditetom, ali one nisu nikako izuzete iz uslova konkursa. Svi koji ispunjavaju uslove mogu konkurisati.
