Pedijatar je osnovni lekar za decu. On prati rast i razvoj deteta, leči uobičajene dečje bolesti, prati vakcinaciju deteta i upućuje roditelje specijalistima kada postoji potreba. Pedijatar je često prvi koji primećuje kašnjenje u razvoju i usmerava porodicu ka daljoj dijagnostici i podršci.
Lekar opšte prakse (ili opšte medicine) je medicinski stručnjak koji pruža primarnu zdravstvenu zaštitu pacijentima svih uzrasta i bavi se dijagnostikom i lečenjem širokog spektra, ali i prevencijom zdravlja.
Fizijatar, to jest specijalista fizikalne medicine i rehabilitacije, procenjuje i sprovodi rehabilitaciju kod dece koja imaju poteškoće u kretanju, sa tonusom mišića, koordinacijom i ravnotežom. On kreira individualni plan terapije koji može uključivati vežbe, rad sa terapeutom i korišćenje ortopedskih pomagala.
Endokrinolog se bavi dijagnostikom, lečenjem i praćenjem bolesti endokrinog sistema, kao što su dijabetes, bolesti štitaste žlezde, poremećaji hormona i druge endokrine bolesti. Endokrinolog prati funkciju hormona u organizmu i pruža terapiju za regulisanje neravnoteže hormona. Osim toga, endokrinolog sarađuje sa drugim lekarima radi koordinacije nege pacijenata sa različitim zdravstvenim stanjima.
Oftalmolog je specijalista za zdravlje očiju. Kod dece sa razvojnim smetnjama problemi sa vidom mogu biti povezani sa opštim razvojem, pa oftalmolog proverava oštrinu vida, pokrete očiju, prisustvo strabizma i druge poremećaje vida. Po potrebi, propisuje naočare, lečenje ili upućuje na dalju procenu.
Otorinolaringolog (ORL) lekar je koji se bavi bolestima uha, nosa i grla. On procenjuje sluh, česte upale, disanje i govor. Kod dece sa smetnjama u razvoju važno je isključiti probleme sa sluhom kao uzrok kašnjenja u govoru ili socijalnoj komunikaciji.
Kardiolog se bavi zdravljem srca i krvnih sudova. Kod dece pedijatrijski kardiolog procenjuje da li postoje urođene srčane mane, poremećaji ritma srca, šumovi na srcu ili drugi problemi koji mogu uticati na opšte zdravlje i izdržljivost deteta.
Gastroenterolog se bavi bolestima organa za varenje. Kod dece sa razvojnim smetnjama može pomoći u rešavanju problema kao što su hronični zatvor, refluks, intolerancije na hranu, nutritivne teškoće ili bolesti jetre i pankreasa.
Psihijatar za decu i adolescente, to jest dečji psihijatar, procenjuje i leči mentalne i emocionalne poremećaje kod dece i mladih, kao što su anksioznost, depresija, ADHD, autizam, poremećaji ponašanja i raspoloženja. Psihijatar može propisati lekove i sarađivati sa psihologom, defektologom i porodicom u kreiranju terapijskog plana.
Neurolog se bavi dijagnostikovanjem i lečenjem bolesti nervnog sistema – mozga, kičmene moždine i nerava. Kod dece sa razvojnim smetnjama neurolog je često uključen u procenu stanja kao što su epilepsija, cerebralna paraliza, glavobolje, razvojne smetnje govora, motorike i ponašanja. Neurolog može preporučiti dodatna ispitivanja kao što su EEG ili magnetna rezonanca.
Neurohirurg je specijalista u oblasti neurohirurgije koji se bavi dijagnostifikovanjem i hirurškim lečenjem problema i bolesti koje se javljaju na centralnom i perifernom nervnom sistemu kao što su: epilepsija, hidrocefalus, Parkinsonova bolest…
Neuropsiholog se bavi procenom kako mozak funkcioniše u odnosu na pažnju, pamćenje, mišljenje i ponašanje. Radi detaljna testiranja kako bi se otkrile jake i slabe strane deteta i pomaže u postavljanju dijagnoze poput ADHD-a, autizma ili specifičnih teškoća u učenju.
Psiholog radi na proceni emocionalnog i kognitivnog funkcionisanja deteta. Psiholog koristi testove i intervjue da bi pomogao u razumevanju detetovog ponašanja, učenja i odnosa s drugima, i daje preporuke za rad kod kuće, u vrtiću ili školi.
Logoped se bavi procenom i tretmanom govorno-jezičkih teškoća. Pomaže deci koja kasne u razvoju govora, imaju teškoće sa izgovorom, razumevanjem jezika, pisanjem, čitanjem ili komunikacijom. Logoped radi i sa decom koja koriste alternativne metode komunikacije.
Defektolog (specijalni pedagog) radi sa decom koja imaju smetnje u razvoju u oblasti učenja, pažnje, socijalnih veština i svakodnevnih aktivnosti. Prilagođava metode učenja detetu i često je važan deo tima u inkluzivnom obrazovanju.
Ortoped se bavi dijagnozom i lečenjem problema sa kostima, zglobovima i mišićima. Kod dece sa smetnjama u razvoju ortoped prati deformitete stopala, kičme, kontrakture i savetuje nošenje ortoza ili korektivne intervencije.
Pulmolog je specijalista za bolesti disajnog sistema – pluća i disajnih puteva. Kod dece sa razvojnim teškoćama česti problemi su respiratorne infekcije, astma, hronični kašalj, otežano disanje ili problemi sa gutanjem koji mogu izazvati aspiraciju (ulazak hrane u pluća). Pulmolog određuje terapiju i prati funkciju pluća.
Nefrolog se bavi bolestima bubrega i mokraćnih puteva. Kod dece sa razvojnim smetnjama može biti uključen u slučajevima kada postoji infekcija urinarnog trakta, enureza (noćno mokrenje), poremećaji elektrolita ili urođene anomalije bubrega.
Reumatolog se bavi upalnim i autoimunim bolesti koje pogađaju zglobove, mišiće i vezivno tkivo. Kod dece je dečji reumatolog važan u dijagnostikovanju stanja kao što su juvenilni artritis, lupus ili druge sistemske bolesti koje mogu uticati na pokretljivost i kvalitet života.
Genetičar (klinički genetičar) procenjuje da li dete ima genetski poremećaj koji utiče na njegov razvoj. On analizira porodičnu anamnezu, rezultate genetskih testova i objašnjava nasledne bolesti, uključujući sindrome sa fizičkim i kognitivnim odstupanjima (npr. Down, Rett, Fragile X). Takođe, savetuje porodicu o planiranju budućih trudnoća.
Dermatolog se bavi kožnim bolestima. Kod dece sa neurološkim ili genetskim poremećajima često postoje i promene na koži, poput ekcema, akni, promena pigmentacije, alergijskih reakcija ili naslednih kožnih stanja. Dermatolog preporučuje adekvatnu negu i terapiju.
Urolog leči bolesti mokraćnog sistema i muških polnih organa. Kod dece sa razvojnim teškoćama može pomoći u slučajevima inkontinencije, refluksa urina, anomalija mokraćnih puteva ili genitalnih struktura.
Ginekolog-akušer je lekar specijalista koji se bazi zdravljem i bolestima ženskih reproduktivnih organa (jajnici, materica, vagina), kao i dijagnostikom, lečenjem, prevencijom i praćenjem trudnoće, uključujući porođaj.
Hematolog se bavi poremećajima krvi. Kod dece može biti uključen kada postoji anemija, problemi sa zgrušavanjem krvi ili druge hematološke bolesti koje mogu uticati na opšte zdravlje i energiju.
Imunolog/alergolog leči poremećaje imunog sistema i alergije. Kod dece sa čestim infekcijama, astmom, alergijama na hranu, atopijom ili slabim imunim odgovorom imunolog ispituje uzroke i preporučuje terapiju.
Audiolog se bavi dijagnostikovanjem problema sa sluhom. Testira nivo i kvalitet sluha, što je ključno kod dece koja ne reaguju na zvuke, kasne u razvoju govora ili imaju sumnju na gluvoću. Audiolog često sarađuje sa logopedom i ORL specijalistom.Radni terapeut pomaže deci da razviju veštine potrebne za svakodnevne aktivnosti – oblačenje, hranjenje, ličnu higijenu, igranje. Radni terapeut koristi specijalne metode da dete postane što funkcionalnije i samostalnije u svom okruženju.
Specijalista medicine rada vrši preglede pacijenata za lekarska uverenja za zasnivanje radnog odnosa, za dobijanje vozačke dozvole (vozači amateri i profesionalci), za duži boravak i rad u inostranstvu, privatno preduzetništvo, smeštaj u starački dom, za tuđu negu i pomoć, za dobijanje dvojnog/stranog državljanstva, za upis na fakultet, strukovne studije i prekvalifikaciju, za procenu sposobnosti za rad sa decom, usvajanje dece, hraniteljstvo i starateljstvo, za držanje i nošenje oružja, fizčko tehničko obezbeđenje sa oružjem i bez njega, za rad na brodu, upravljanje čamcima i plovilima.
Lekar veštak (sudski veštak medicinske struke) je stručno lice (lekar) koje na zahtev suda, socijalne službem tužilaštva ili drugog pravnog organa obavlja stručni pregled, to jest ispitivanje (npr. obdukciju, veštačenje povreda, uzroka smrti, psihofizičkog stanja) i daje stručno mišljenje o medicinskim činjenicama koje su bitne za sudski postupak, pomažući da se utvrdi istina, kao što su uzrok povrede, stepen invaliditeta, uzrok smrti, ili da li je neko krivično delo posledica nekog medicinskog stanja.
